Kabakulak yüksek ateş ve halsizlikle kendini gösteren ve daha çok parotis bezinin akut ateş ve ağrı ile büyümesiyle beliren virüs kökenli bir hastalıktır. Hastalığın tek kaynağı insandır. Hastalığın bulaşıcılığı kızamık ve su çiçeğinden daha azdır. Bu açıdan salgın grip ve kızamıkçıga benzer. Sıklıkla 5-19 yaş grubunda görülür. Doğal enfeksiyon yaşam boyu sürer, ancak yaşam boyu süren doğal bagışıklık için ön koşul virüs ile sürekli karşılaşmadır.

Kabakulak aşısı tek başına, kızamıkcık ile veya kızamıkcık-kızamık ile karma aşı olarak bulunmaktadır. Aşının üçlü kullanılması yan etkilerini çogaltmaz ve bağışıklık cevabını bozmaz. Aşının etkinlik oranı ortalama %95 tir. Aşı, kabakulak enfeksiyonun belirtisiz, bulaşma olmaksızın ve yaşamı etkileyecek şikayetler olmaksınız geçirilmesini sağlar.

İlk dozunu 12 ay civarında olanlar için ikinci doz okul öncesi dönemde 4-6 yaşları arasında, bu dönemde uygulanmamış ise 11-12 yaşları arasında uygulanabilir. Aşının dozu 0,5 ml dir ve yaşa göre enjekte edilecek miktar değişmez. Aşı deri altına uygulanır.

Kabakulak hedef kitlenin % 80-90’ından azına ulaşması,İstenilen aşılama düzeyinin yakalanmaması sonucu toplumda kabakulak vırüsünün dolaşımı engellenmez, ancak azaltılır. Bu durumda aşı olamamış erişkinler doğal enfeksiyonla karşılaşıp bağışıklık kazanamaz , cocukluk döneminde hastalığa yakalanmadığından doğal bağışıklık oluşturamazlar. Eğer toplumda ilk doz aşılanma oranı istenilen düzeyde değilse, 9-12 yaşları arasında ikinci doz ası uygulaması yapılması uygun olabilir.

Aşının reaksiyonları: Aşıdan 15-20 gün sonra hafif kabakulak hastalığı geçirilebilir.

Yan etkileri: Çok nadir görülmekle birlikte aşıya bağlı beyin iltihabı [menenjit], testis iltihabı ve tükürük bezi iltihabı olabilir.

Canlı aşıların yapılmaması gereken kişiler, aşının içeriğinde bulunan neomisin ve jelatine karşı alerjisi olanlarda yapılmamalıdır.